از ديدگاه قرآن انسان موجودي است كه خداوند او را گرامي داشته و به او استعدادهايي داده است تا به واسطه آن بر بسياري از مخلوقات برتري پيدا كند.))و لقد كرمنا بني ءادم و حملنهم في البر و البحر و رزقنهم من الطيب و فضلنهم علي كثير ممن خلقنا تفضيلاً ))

ما آدمي زادگان را گرامي داشتيم و آنها را در خشكي و دريا حمل كرديم و از انواع روزيهاي پاكيزه به آنان روزي داديم و آنها را بر بسياري موجوداتي كه خلق كرديم برتري بخشيديم. آيه مي گويد خداوند بر نوع بشر منت نهاده به او دو چيز اعطا كرده است يكي كرامت و ديگري برتري بر بسياري از مخلوقات، منظور از تكريم انسان اعطاي خصوصياتي به انسان است كه در ديگران نيست و مراد از تفضيل و برتري نيز اعطاي خصوصياتي به انسان است كه انسان با آن در ديگران شريك است ولي انسان به نحو اكمل از آن برخودار است.

علامه طباطبايي در اين باره چنين مي گويد: مقصود از تكريم اختصاص دادن به عنايت و شرافت دادن به خصوصيتي است كه در ديگران نباشد و با همين خصوصيت است كه معناي تكريم با تفضيل فرق پيدا مي كند چون تكريم معنايي است نفسي و در تكريم كاري به غير نيست بلكه تنها شخص مورد تكريم مورد نظر است كه داراي شرافتي و كرامتي بشود بر خلاف تفضيل كه منظور از آن اين است كه شخص مورد تفضيل از ديگران برتري يابد در حاليكه او با ديگران در اصل عطيه شريك است!

برخي از مفسران نيز با ذكر اين آيه و ترجمه آن بيان مي كنند كه خداوند در اين آيه فرموده كه ما با عقل به انسان به او در كارهاي خود نظم و  تدبير داديم تا از موجودات در راه رسيدن به هدفش استفاده كند هر روز سعي و تلاشش بيشتر شود و حق را از باطل جدا كند. بنابراين انسان يك موجود برتر است و مورد عنايت مخصوص خدا قرار گرفته و در آنچه او و سايران دارد باز فضيلت با انسان است و او از بيشترين سهم برخودار است.همچنين برخي محققان نيز با توجه به اينكه قرآن در مورد كرامت انسان بيان دوگانه دارد انسان را داراي دو نوع كرامت مي دانند:

الف : كرامت ذاتي يا هستي شناختي

ب : كرامت اكتسابي يا ارزش شناختي

نوشته شده در چهارشنبه 11 اردیبهشت1387ساعت توسط زهرا|